موریس دو کبری، اندیشمند فرانسوی: پیروان حسین(ع) به واسطه عزاداری حسین می دانند که پستی و زیردستی استعمار و استثمار را نباید قبول کنند زیرا شعار پیشرو و آقای آنها تن ندادن زیر بار ظلم و ستم بود.

دیکنز چارلز: اگر منظور امام حسین(ع) جنگ در راه خواسته های دنیایی خود بود من نمی فهمم چرا خواهران و زنان و اطفالش به همراه او بودند. پس عقل چنین حکم می کند که او فقط به خاطر اسلام فداکاری کرد.

پژوهشی در سابقه و سنت عزاداری امام حسین (ع)

بر کشته کربلا بگریید

علی اکبر ولایتی

یکی از امور مرتبط با اهل بیت (ع) مسئله عزاداری در مصائب آنان است؛ به ویژه سوگواری در شهادت مظلومانه و فوق العاده تأثرانگیز امام حسین (ع) و یاران باوفای او در سال 61 ق است. این امر که در آغاز محدود بود، به تدریج از دایره خانواده و بازماندگان آن حضرت و دیگر شهدا فراتر رفت و در میان مسلمانان رواج یافت و به یک سنت اسلامی و بخشی از فرهنگ دینی مسلمانان تبدیل شد.

این رسم عاشقی نیست، ربطی به دین ندارد

در این که گویندگان مذهبی و مداحان خاندان عصمت(ع) نقش مؤثری در زنده نگه داشتن حماسه عاشورا داشته اند، دست کم من تردیدی ندارم. احتمالا شما هم همین طور قطعا آنانی که مخلصانه در این راه کوشیده اند، نزد خدای کریم و خاندان کرامت و ارجمندی، پاداش به سزایی دارند که خوشا به حال شان. با این وجود به علت حساسیت خاصی که این گونه پیشه و حرفه ها به سبب ارتباط مستقیم با احساس و روح و روان مردم دارد، در گذر تاریخ همیشه مورد توجه و حساسیت بزرگان دین و مؤمنان خیرخواه بوده است. آن گاه که آنان در امواج توفان احساسات از دایره ی تعقل و شریعت و تاریخ ، گام بیرون گذشته اند، مورد تذکر واقع شده اند

* محمد جواد زنجانی طبسی

مدخل

با فرا رسیدن مرگ معاویه و آغاز حکومت غاصبانه یزید وی از استانداران و فرمانداران شهرها و نواحی خواست تا برای مشروعیت حکومتش از مردم به ویژه از ابی عبدالله الحسین علیه السلام بیعت بگیرند.

امام از همان اول نه تنها زیر بار چنین ذلتی نرفت، بلکه مخالفت خود را با این حکومت اعلام داشت و در یک پیام بسیار روشن و سرنوشت ساز فرمود:

اکبر، عاشقی که دل از معشوق برد

عجیب بود رابطه ی میان این من گمان نمی کنم در تمام عالم، بین پدر و پسر، این همه عاطفه، این همه تعلق، این همه عشق، این همه انس و این همه ارادت حاکم باشد. من همیشه مبهوت این رابطه ام.

گاهی احساس می کردم که رابطه ی حسین با علی اکبر، تنها رابطه ی یک پدرو پسر نیست. رابطه ی یک باغبان با زیباترین گل آفرینش است. رابطه ی یک باغبان با زیباترین گل آفرینش است. رابطه ی عاشق و معشوق است. رابطه ی دو انیس و همدل جدایی ناپذیر است. احساس می کردم، رابطه ی علی اکبر با حسین تنها رابطه ی یک پسر و پدر نیست. رابطه ی مأموم و امام است. رابطه ی مرید و مراد است. رابطه ی عاشق و معشوق است. رابطه ی محب و محبوب است و اگر کفر نبود، می گفتم رابطه ی عابد و معبود است . نه

سهیل محمودی

در حوزه ادبیات آیینی، ما با سه سطح از شعر رو به روییم. یکی شعر فاخر و استوار و محکم و ارزشمندی که حاصل خلاقیت، توانایی، زبان آوری و در نهایت باورمندی شاعران بزرگ گذشته و امروز است.

مثلاً همان قدیمی‌ترین قصیده‌ای که در مرثیه امام حسین (ع) در اختیار ماست. از کسایی مروزی، شاعر بزرگ عهد سامانی (متولد سال 341 هجری) با این مطلع:

اين سوال مقدمه اي بر کنترل احساسات غير معقول و تقويت تفکر در عزاداراني است که حکم شاگردي دارند تا متوجه روح واقعي و انگيزه اصلي امام حسين از قيام عاشورا شوند!